ไปงานศพต้องแต่งตัวอย่างไร ไปคืนไหนดี ฉบับคนไปร่วมงานเอง

นอกจากจะส่งพวงหรีดไปแสดงความอาลัยแล้ว หลายคนยังต้องไปร่วมงานสวดพระอภิธรรมด้วยตัวเอง และมักมีคำถามค้างใจสองเรื่องคือควรแต่งตัวสีอะไร และงานที่สวดหลายคืนควรไปคืนไหนดี โดยเฉพาะคนที่ไม่เคยไปงานศพบ่อยหรือเพิ่งต้องไปงานของเพื่อนร่วมงาน ญาติห่าง ๆ เป็นครั้งแรก บทความนี้ทีมงาน Fanwreath ซึ่งจัดส่งพวงหรีดพัดลมถึงศาลาวัดในกรุงเทพและปริมณฑลทุกวัน สรุปการแต่งกายไปงานศพให้เหมาะสม พร้อมแนวทางเลือกคืนไปร่วมงานตามระดับความสัมพันธ์ที่มีกับผู้วายชนม์

แบบขายดี สั่งวันนี้ส่งถึงวัดทันงาน

พวงหรีดพัดลม โทนชมพูกุหลาบ

2,200 ฿1,700 ฿

สั่งผ่าน LINE

พวงหรีดพัดลม โทนขาวชมพู มอนสเตอรา

3,000 ฿2,700 ฿

สั่งผ่าน LINE

พวงหรีดพัดลม โทนขาวครีม

2,200 ฿1,700 ฿

สั่งผ่าน LINE

พวงหรีดพัดลม โทนม่วงขาว

3,000 ฿2,700 ฿

สั่งผ่าน LINE

LINE @073vgwow · โทร 082-919-9481

ไปงานศพควรแต่งตัวสีอะไร?

สีหลักที่ควรใส่ไปงานศพคือสีดำ เพราะเป็นสีแห่งการไว้อาลัยตามธรรมเนียมไทย รองลงมาคือสีขาว สีกรมท่า และสีเทาเข้ม ซึ่งล้วนเป็นสีสุภาพที่ใส่ไปร่วมงานได้โดยไม่เสียมารยาท ส่วนสีสดใส ลายพิมพ์ฉูดฉาด หรือเสื้อผ้าเนื้อมันวาวมีประกาย ควรหลีกเลี่ยงทั้งหมด เพราะขัดกับบรรยากาศของงานที่เน้นความสงบและเคารพผู้วายชนม์

หากไม่มีชุดสีดำล้วนติดตู้เสื้อผ้า ไม่จำเป็นต้องซื้อใหม่เพื่องานเดียว เลือกเสื้อผ้าสีเข้มสุภาพที่มีอยู่แล้วแทนได้ เช่น เสื้อสีขาวคู่กับกางเกงหรือกระโปรงสีเข้ม ขอเพียงภาพรวมดูเรียบร้อยไม่ฉูดฉาดก็ถือว่าเหมาะสมกับงาน

งานศพบางงานโดยเฉพาะที่เจ้าภาพเป็นคนรุ่นใหม่หรือครอบครัวที่นับถือศาสนาอื่น อาจไม่ได้เคร่งครัดเรื่องสีมากเท่างานพุทธแบบดั้งเดิม แต่หากไม่แน่ใจธรรมเนียมของครอบครัวนั้น การยึดสีดำหรือสีเข้มสุภาพไว้ก่อนเป็นทางเลือกที่ปลอดภัยที่สุดเสมอ

ผู้หญิงและผู้ชายควรแต่งตัวอย่างไรให้เหมาะสมกับงานศพ?

ผู้หญิงควรเลือกเดรสหรือกระโปรงความยาวคลุมเข่าขึ้นไป หรือกางเกงขายาวทรงสุภาพ หลีกเลี่ยงชุดเปิดไหล่ คอลึก หรือผ้าโปร่งบาง ส่วนผู้ชายควรใส่เสื้อเชิ้ตหรือเสื้อโปโลแขนมีปกร่วมกับกางเกงขายาวสีเข้ม

หลีกเลี่ยงเสื้อยืดลายพิมพ์และกางเกงขาสั้น รองเท้าทั้งสองเพศควรเป็นรองเท้าหุ้มส้นสุภาพสีเข้ม เช่น รองเท้าคัทชูหรือรองเท้าหนัง ไม่ใส่รองเท้าแตะหรือรองเท้าผ้าใบสีสด

เครื่องประดับควรเลือกแบบเรียบง่าย ไม่ส่งเสียงดังเวลาเคลื่อนไหวและไม่สะท้อนแสงจนสะดุดตา นาฬิกาหรือแหวนเรียบ ๆ ใส่ได้ตามปกติ แต่ควรงดเครื่องประดับชิ้นใหญ่หรือมันวาวที่ดูขัดกับบรรยากาศงาน

สำหรับเด็กที่ต้องไปร่วมงานด้วย ไม่จำเป็นต้องแต่งชุดดำทั้งชุดเหมือนผู้ใหญ่ ขอเพียงเสื้อผ้าเรียบร้อยสุภาพ สีไม่ฉูดฉาดจนเกินไปก็เพียงพอแล้ว ตารางด้านล่างสรุปจุดที่ควรทำและควรเลี่ยงแยกตามส่วนของการแต่งกาย

งานสวดพระอภิธรรมมีหลายคืน ควรไปคืนไหนดี?

ไม่มีกฎตายตัวว่าต้องไปคืนไหน เพราะขึ้นอยู่กับตารางเวลาของแต่ละคนและความสัมพันธ์ที่มีกับผู้วายชนม์เป็นหลัก แต่แนวทางที่คนไทยส่วนใหญ่ยึดปฏิบัติคือ ยิ่งสนิทสนมกับผู้วายชนม์หรือครอบครัวมากเท่าไร

ยิ่งควรพยายามไปให้ได้ในคืนที่มีความสำคัญ เช่น คืนแรกที่นำศพเข้าศาลาหรือคืนที่ใกล้วันฌาปนกิจที่สุด ส่วนคนที่ไม่สนิทมากนักสามารถเลือกไปคืนใดคืนหนึ่งที่สะดวกได้เช่นกัน งานสวดที่นิยมจัดมีทั้งแบบ 3 คืนสำหรับงานทั่วไป และ 5 คืนสำหรับผู้วายชนม์ที่มีตำแหน่งหรือฐานะทางสังคม

หากเป็นญาติใกล้ชิดหรือเพื่อนสนิทที่มีเวลาว่างพอ การไปร่วมได้หลายคืนหรือทุกคืนย่อมเป็นการแสดงความเคารพที่ชัดเจนที่สุด แต่ในความเป็นจริงคนส่วนใหญ่มีภาระงานและครอบครัวของตัวเอง จึงเลือกไปเพียง 1-2 คืนตามที่สะดวกก็ถือว่าเหมาะสมแล้ว ไม่ได้ผิดมารยาทแต่อย่างใด

วันฌาปนกิจซึ่งเป็นวันสุดท้ายของงานถือเป็นวันที่สำคัญที่สุดสำหรับญาติสนิทและเพื่อนที่ใกล้ชิด เพราะเป็นวันที่ครอบครัวต้องการกำลังใจมากที่สุด ส่วนเพื่อนร่วมงานหรือคนรู้จักทั่วไปที่ต้องเลือกไปเพียงคืนเดียว การไปคืนใดคืนหนึ่งช่วงกลางงานหรือคืนที่สะดวกที่สุดก็เพียงพอ ไม่จำเป็นต้องฝืนลาหยุดงานเพื่อไปวันฌาปนกิจเสมอไป หากได้แสดงความอาลัยผ่านการส่งพวงหรีดหรือไปร่วมคืนใดคืนหนึ่งแล้ว

ควรไปถึงงานกี่โมง และอยู่นานแค่ไหนถึงจะเหมาะสม?

งานสวดพระอภิธรรมส่วนใหญ่เริ่มพิธีช่วงหัวค่ำ ประมาณ 18:00-19:30 น. ควรไปถึงศาลาก่อนเวลาเริ่มสวดสัก 15-30 นาที เพื่อมีเวลาไหว้หน้าศพ ทักทายเจ้าภาพ และหาที่นั่งก่อนพิธีเริ่ม การมาสายระหว่างพระกำลังสวดถือว่าไม่เหมาะสม เพราะรบกวนสมาธิของผู้ร่วมพิธีคนอื่น ควรรอจนพระสวดจบบทหรือพักช่วงก่อนค่อยเข้าไปนั่ง

พิธีสวดพระอภิธรรมแต่ละคืนใช้เวลาประมาณ 30-45 นาที เมื่อพิธีจบแล้วสามารถอยู่ต่อพูดคุยให้กำลังใจเจ้าภาพ หรือทานอาหารว่างที่จัดเลี้ยงในงานได้ตามความเหมาะสม ไม่มีกำหนดตายตัวว่าต้องอยู่นานเท่าไร ญาติสนิทมักอยู่ต่อพูดคุยนานกว่า ส่วนคนรู้จักทั่วไปอยู่ต่ออีก 15-20 นาทีหลังพิธีจบก็ถือว่าเพียงพอแล้ว

หากมีเหตุจำเป็นต้องกลับก่อนพิธีจบ ควรเลือกจังหวะที่พระหยุดพักระหว่างบทสวดแล้วค่อยลุกออกอย่างเงียบ ๆ ไม่ควรเดินออกกลางที่พระกำลังสวดอยู่ เพราะอาจดูไม่สุภาพต่อพิธีและผู้ร่วมงานคนอื่น

มีข้อควรระวังหรือสิ่งที่ไม่ควรทำระหว่างอยู่ในงานศพไหม?

ควรปิดเสียงโทรศัพท์มือถือทันทีที่เข้าศาลา และหลีกเลี่ยงการคุยเสียงดังหรือหัวเราะเสียงดังทั้งในและนอกศาลา แม้จะเจอเพื่อนหรือคนรู้จักที่ไม่ได้เจอกันนาน ก็ควรคุยด้วยน้ำเสียงเบาและเก็บความยินดีไว้พูดคุยนอกบริเวณงานแทน เพราะบรรยากาศงานศพเน้นความสงบและเคารพต่อผู้วายชนม์และครอบครัว

ไม่ควรถ่ายรูปหรือถ่ายวิดีโอในบริเวณที่ตั้งศพหรือระหว่างพิธีโดยไม่ได้รับอนุญาตจากเจ้าภาพก่อน โดยเฉพาะการถ่ายเซลฟี่หรือถ่ายเพื่อโพสต์โซเชียลมีเดียถือว่าไม่เหมาะสมอย่างยิ่งในบริบทนี้ หากต้องการถ่ายรูปพวงหรีดหรือบรรยากาศงานเพื่อเก็บเป็นที่ระลึก ควรขออนุญาตเจ้าภาพหรือผู้ดูแลงานก่อนเสมอ

เรื่องที่ควรเลี่ยงพูดคุยกับเจ้าภาพคือรายละเอียดสาเหตุการเสียชีวิตหากเจ้าภาพไม่ได้เอ่ยถึงเอง เพราะอาจสะกิดความเศร้าที่ยังสดใหม่ รวมถึงหลีกเลี่ยงหัวข้อสนทนาที่ไม่เกี่ยวข้องกับงานหรือดูไม่เหมาะสมกับสถานการณ์ เช่น เรื่องธุรกิจหรือเรื่องสนุกสนานส่วนตัว คำพูดที่เหมาะสมที่สุดคือการแสดงความเสียใจสั้น ๆ และให้กำลังใจครอบครัวตามความรู้สึกจริงใจ

ไปงานศพช่วงหน้าฝนหรืออากาศร้อนจัด ควรเตรียมตัวอย่างไรเพิ่ม?

เตรียมร่มหรือเสื้อกันฝนสีเข้มติดตัวไปแทนร่มสีสดใส และเลือกรองเท้าหุ้มส้นที่กันน้ำได้บ้างแต่ยังดูสุภาพ หลีกเลี่ยงรองเท้าแตะแม้ฝนจะตกหนัก เพราะยังต้องรักษามารยาทการแต่งกายไว้เช่นเดิม

ส่วนวันที่อากาศร้อนจัด เลือกเนื้อผ้าโปร่งสบายแต่ยังคงสีเข้มสุภาพ ไม่ควรเปลี่ยนไปใส่เสื้อผ้าสีอ่อนหรือลายเพียงเพราะอากาศร้อน

ศาลาวัดหลายแห่งโดยเฉพาะศาลาเปิดโล่งไม่มีเครื่องปรับอากาศ การพกพัดมือหรือผ้าเย็นขนาดเล็กติดกระเป๋าไปด้วยจึงช่วยได้มากในวันที่อากาศร้อน โดยไม่จำเป็นต้องพัดหรือเช็ดหน้าบ่อยจนดูไม่สำรวมระหว่างพิธีกำลังดำเนินอยู่

ตั้งครรภ์หรือพาเด็กเล็กไปงานศพ ต้องระวังอะไรเป็นพิเศษ?

ไม่มีข้อห้ามทางศาสนาที่ระบุว่าหญิงตั้งครรภ์ไปงานศพไม่ได้ แต่หลายครอบครัวไทยยังมีความเชื่อส่วนบุคคลเรื่องนี้แตกต่างกัน หากกังวลหรือไม่สบายใจ สามารถเลือกส่งพวงหรีดแทนการไปร่วมงานด้วยตัวเองได้โดยไม่เสียมารยาท

ส่วนเรื่องสุขภาพ ควรเลือกช่วงเวลาที่ไม่แออัดมากและนั่งใกล้ทางออกเผื่อจำเป็นต้องพักหรือออกก่อน

สำหรับเด็กเล็ก หากเด็กยังเล็กมากจนควบคุมเสียงร้องหรือความซุกซนได้ยาก ควรพิจารณาฝากดูแลไว้ก่อนหรือพาออกจากศาลาชั่วคราวหากเริ่มส่งเสียงดังระหว่างพิธี เพื่อไม่ให้รบกวนสมาธิผู้ร่วมพิธีคนอื่น เด็กโตที่พอเข้าใจสถานการณ์ควรอธิบายล่วงหน้าสั้น ๆ ว่ากำลังจะไปที่ไหนและควรทำตัวอย่างไร

ไปงานศพต่างศาสนาที่ไม่คุ้นเคย ควรสังเกตอะไรก่อนแต่งตัว?

สอบถามผู้แจ้งข่าวก่อนว่างานจัดที่วัด โบสถ์ หรือมัสยิด เพราะแต่ละศาสนามีรายละเอียดมารยาทต่างกัน งานศพคริสต์ยังคงยึดหลักการแต่งกายสุภาพโทนเข้มใกล้เคียงกับงานพุทธ ส่วนงานศพอิสลามเน้นความสุภาพมิดชิดมากกว่าการเจาะจงสีเสื้อผ้า

หากไม่แน่ใจในรายละเอียดยิบย่อยของแต่ละศาสนา การแต่งกายสุภาพโทนเข้มไว้ก่อนมักปลอดภัยในทุกกรณี

นอกจากเรื่องการแต่งกาย ควรสังเกตด้วยว่าพิธีของศาสนานั้นมีข้อปฏิบัติอื่นที่ต่างจากที่คุ้นเคยหรือไม่ เช่น การถอดรองเท้าก่อนเข้าพื้นที่พิธี การนั่งแยกชาย-หญิง หรือขั้นตอนที่ไม่ควรเข้าร่วมหากไม่ใช่ผู้นับถือศาสนานั้น วิธีที่ปลอดภัยที่สุดคือสังเกตจากคนรอบข้างและทำตามอย่างสุภาพ หรือสอบถามผู้จัดงานหากไม่แน่ใจจริง ๆ

อ้างอิง: Mourning — ธรรมเนียมการไว้ทุกข์และการแต่งกายในวัฒนธรรมต่าง ๆ (Wikipedia)

คำถามที่พบบ่อย